Angina? Natychmiast do lekarza!
2017-01-05
Choroby i dolegliwości

Angina? Natychmiast do lekarza!

Anginą nazywamy ostre zapalenie migdałków podniebiennych i błony śluzowej gardła wywołane najczęściej przez bakterie - paciorkowce Streptococcus pyogenes, choć sporadycznie zdarzają się również infekcje wywołane przez wirusy, a nawet grzyby. Nie bez powodu mówi się obrazowo, że angina „liże serce, kąsa stawy” – powikłania nieleczonego zakażenia bakteriami paciorkowca mogą prowadzić do zapalenia stawów, uszkodzenia zastawki serca, ostrego kłębuszkowego zapalenia nerek, czy nawet posocznicy (sepsy). Angina jest więc chorobą, której objawów absolutnie nie wolno bagatelizować, a prawidłowe jej leczenie wymaga pilnej wizyty u lekarza i wdrożenia terapii właściwym antybiotykiem.  

Najwięcej zachorowań na anginę obserwuje się w okresie jesienno-zimowym oraz wiosną. Zakażenie paciorkowcami szerzy się drogą kropelkową, a źródłem infekcji są najczęściej osoby chore lub rzadziej nosiciele. Ze względu na duże skupiska rówieśników, najczęściej do zakażeń anginą dochodzi w przedszkolach i szkołach, ale chorują na nią osoby w każdym wieku. Charakterystyczne objawy anginy, czyli: silny ból gardła i jego zaczerwienienie, bóle mięśniowo-kostne, dreszcze, ogólne uczucie rozbicia, wysoka gorączka, brak apetytu, a u dzieci często dodatkowo ból brzucha, nudności i wymioty, pojawiają się po około 2-5 dniach po kontakcie z chorym, a infekcja rozwija się stosunkowo szybko i gwałtownie.
Czasem na migdałkach może być widoczny biało-żółty nalot, powstający z połączenia włóknika i leukocytów, ale nie zawsze jest on dostrzegalny. W większości przypadków angina paciorkowcowa trwa dość krótko, średnio objawy ustępują po 2-3 dniach od zastosowania antybiotyku, ale mimo poprawy samopoczucia nie należy samodzielnie skracać czasu leczenia. Antybiotyk należy przyjmować w stałych, zaleconych przez lekarza odstępach czasu, przez dokładnie taki okres i w takiej dawce, jakie wskazał lekarz.  


Podstawą leczenia anginy paciorkowcowej są antybiotyki, głównie z grupy penicylin. Rekomendowanym antybiotykiem jest penicylina, ponieważ nie obserwuje się szczepów paciorkowców wywołujących anginę opornych na ten antybiotyk. Inny antybiotyk lekarz zleca dopiero wówczas, gdy stwierdza się u chorego uczulenie na penicylinę, dlatego zawsze należy poinformować lekarza o tym, że nie możemy przyjmować jakiś leków z powodu alergii. To bardzo ważne! Informację taką należy również przekazać farmaceucie, podczas realizacji recepty w aptece.
Stosując antybiotyk zawsze warto pamiętać o dodatkowym podawaniu preparatów probiotycznych, które chronią układ pokarmowy przed nadmiernym wyjałowieniem i biegunką. Aby zmniejszyć gorączkę, która podczas anginy może być wysoka, można podać choremu leki zawierające na przykład paracetamol lub ibuprofen.
Pomocniczo można stosować również leki odkażające jamę ustną oraz środki łagodzące ból gardła, a także płukanie gardła naparami z ziół, np. szałwii czy rumianku. Przy powiększonych węzłach chłonnych szyi skuteczne mogą okazać się ciepłe i suche okłady na szyję. Należy pamiętać o piciu dużej ilości wody, ponieważ wysoka temperatura powoduje pocenie się i szybsze odwodnienie organizmu. Dieta chorego powinna być półpłynna, aby łatwiej połykać pokarmy (należy unikać dań gorących i pikantnych). Choremu poleca się pozostanie w łóżku przez kilka dni, co zmniejsza ryzyko wystąpienia powikłań, a także chroni osoby z otoczenia przed zarażeniem się. Po wyzdrowieniu warto profilaktycznie wykonać morfologię, OB oraz badanie ogólne moczu, aby wykluczyć ewentualne powikłania po chorobie.  


W większości przypadków prawidłowo leczona angina paciorkowcowa przebiega bez powikłań, a komplikacje obserwuje się najczęściej u osób nie leczonych antybiotykami lub leczonych nieprawidłowo: zbyt krótko lub zbyt małą dawką leku. Do możliwych powikłań anginy zaliczamy m. in.: ropień okołomigdałkowy, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok obocznych nosa, gorączkę reumatyczną, popaciorkowcowe zapalenie stawów, czy ostre kłębuszkowe zapalenie nerek. Najczęstszym powikłaniem miejscowym anginy jest naciek i ropień okołomigdałkowy. Charakteryzuje się on nagłym wystąpieniem gorączki, silnego bólu gardła, trudności w przełykaniu, a podniebienie miękkie jest niesymetrycznie uwypuklone z jednej strony (w miejscu powstania ropnia). Konieczne jest wówczas zastosowanie antybiotykoterapii, a w niektórych przypadkach nawet nacięcie zmiany. Równie częstym powikłaniem nieleczonej lub niedoleczonej anginy jest zapalenie ucha wewnętrznego. Objawia się silnym, kłującym bólem ucha, czasową utratą słuchu, gromadzeniem się płynu oraz gorączką. Niezbędna jest wówczas pilna interwencja lekarza laryngologa.  

Dużo rzadszym, dzięki stosowaniu antybiotyków, powikłaniem jest obecnie gorączka reumatyczna. Pojawia się najczęściej u dzieci między 5 a 15 rokiem życia w okresie około 2-3 tygodni od przechorowania anginy paciorkowcowej i do klasycznych jej objawów należą: gorączka, zapalenie dużych stawów, zapalenie serca, pląsawica, różowoczerwone, obrączkowate wykwity plamiste na tułowiu, guzki podskórne w okolicy stawów łokciowych i kolanowych. To powikłanie anginy wymaga leczenia w szpitalu, a farmakoterapia polega na podawaniu penicyliny oraz leków przeciwzapalnych. Rokowanie zależy od przebiegu zapalenia wsierdzia oraz liczby nawrotów gorączki reumatycznej, z każdym nawrotem zwiększa się ryzyko wystąpienia wady serca oraz uszkodzenia stawów.  


Ostre kłębuszkowe zapalenie nerek to kolejne powikłanie anginy, które rozwija się nagle, najczęściej po ok. 7-20 dniach od przechorowania anginy paciorkowcowej. Do podstawowych objawów zapalenia nerek należą: gorączka, bóle w okolicy lędźwiowej, zmniejszenie ilości oddawanego moczu, zgęstnienie i zmętnienie lub zmiana zabarwienia moczu oraz bóle głowy, nudności, wymioty. Charakterystyczne są także obrzęki wokół oczu oraz w okolicach twarzy, brzucha i kończyn. Rozpoznanie choroby opiera się na stwierdzeniu nieprawidłowości w badaniu ogólnym moczu oraz stwierdzeniu podwyższonego poziomu antystreptolizyny we krwi. Leczenie sprowadza się do podawania antybiotyków, steroidów oraz leków obniżających ciśnienie krwi. Zalecane jest leżenie w łóżku oraz wdrożenie diety niskosodowej (bez soli).   


Okres jesienno-zimowy sprzyja częstym infekcjom dróg oddechowych i nie dziwi nas zbytnio, gdy któregoś ranka budzimy się z silnym bólem gardła. Często jednak popełniamy błąd biorąc objawy anginy za zwykłe przeziębienie i odwlekamy wizytę u lekarza, narażając się na niebezpieczeństwo poważnych powikłań. Warto więc zapamiętać, że każdą infekcję w obrębie górnych dróg oddechowych, której towarzyszy gorączka, należy skonsultować z lekarzem oraz że przebycie anginy nie daje trwałej odporności i nie chroni przed kolejnym zachorowaniem.
Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zamknij
pixel