Woda równa się życie!
2016-09-30
Zdrowy tryb życia

Woda równa się życie!


Najwięcej wody, bo aż 97% znajduje się w łzach, 90% we krwi, tkanka nerwowa ma jej 88%. Najmniej wody zawierają kości (20%) i szkliwo zęba (10%). Tak duże znaczenie wody dla istot żywych, w tym człowieka, wynika z faktu, że woda jest znakomitym rozpuszczalnikiem dla innych substancji i dzięki temu może przenosić substancje pokarmowe, hormony, witaminy, enzymy, tlen i inne niezbędne do życia składniki. Dlatego, o ile bez jedzenia człowiek jest w stanie przetrwać ponad miesiąc, bez dostępu do wody - tylko kilka dni. Lekarze i dietetycy od wielu lat zwracają uwagę, iż prawidłowe nawodnienie organizmu odgrywa znaczącą rolę w prawidłowym funkcjonowaniu wielu narządów (nerek, serca, mózgu, czy wątroby) i rekomendują codzienne spożycie na poziomie 2 -2,5 litrów wody.  

Ile pić ? oto jest pytanie?
Dla wielu osób wypicie 2 litrów wody dziennie to pułap całkowicie nieosiągalny. Tymczasem potoczna opinia, iż należy wypijać ?2 litry wody, najlepiej mineralnej, niegazowanej? wynika z nieporozumienia. Faktycznie na podstawie zaleceń Instytutu Żywienia i Żywności z 2012 roku, ustalono normy spożycia płynów - dla kobiet wynoszą one 2 litry dziennie, natomiast dla mężczyzn 2,5 litra dziennie. Wynika to z faktu, że człowiek nie potrafi magazynować wody, a traci jej dziennie ok 2-2,5 litra, w postaci m. in. wydalanego moczu i kału, a także przez skórę pocąc się, czy w łzach. Straconą ilość wody należy więc codziennie uzupełnić w celu zachowania bilansu wodnego na należytym poziomie, co daje gwarancję prawidłowego przebiegu wszystkich procesów życiowych oraz oczyszczenia organizmu z niepotrzebnych produktów przemiany materii.
Warto jednak pamiętać, że źródłem wody w diecie są również spożywane pokarmy, szczególnie warzywa i owoce (zawierają 85-95% wody) oraz mleko i napoje mleczne (87-89% wody). Ilość wody w produktach mięsnych, nabiale i jajach kształtuje się na poziomie 40-60%. Tak więc część dziennego zapotrzebowania na płyny pokrywają spożywane codziennie warzywa, owoce, soki, zupy, koktajle, napoje oraz mleko i jego przetwory. Dlatego ilość dostarczanej wody powinna być uzależniona od zwyczajowego sposobu odżywania, aktywności fizycznej oraz warunków klimatycznych.

Dbajmy jednak o to, by czysta woda stanowiła co najmniej 2/3 wypijanych na co dzień płynów oraz by nie było jej mniej niż 1,5-2 litra na dobę, w zależności od diety. Zbyt niskie spożycie płynów może doprowadzić do odwodnienia organizmu, a pierwsze objawy odwodnienia pojawiają się już przy 2-3% niedoborze wody. Należą do nich: problemy z koncentracją, bóle głowy, uczucie zmęczenia i znużenie, obniżona wydolność fizyczna, osłabienie apetytu, a także zaburzenia termoregulacji, wysychanie spojówek, błon śluzowych oraz zaparcia. Jednym z najłatwiejszych do zaobserwowania objawów odwodnienia jest wygląd i zapach moczu ? przy niedoborze wody posiada on ciemną barwę i charakterystyczny, intensywny zapach, świadczący o wysokim stężeniu produktów metabolizmu.
Głównym mechanizmem obrony organizmu przed odwodnieniem jest zmniejszenie wytwarzania moczu, co prowadzi w dalszej kolejności do zatrucia organizmu przez produkty metabolizmu białek, głównie mocznik i kreatyninę.  

Przewlekłe odwodnienie, które często dotyka osób starszych, stanowi czynnik ryzyka rozwoju kamicy nerkowej, zwiększa ryzyko infekcji, szczególnie dróg moczowych, jak również może przyczyniać się do rozwoju raka pęcherza moczowego oraz jelita grubego. Spadek całkowitej zawartości wody w ustroju poniżej 10% może być bezpośrednią przyczyną śmierci.  

Kiedy wzrasta zapotrzebowanie na wodę?
Niektóre czynniki sprawiają, że potrzebujemy więcej wody, by utrzymać prawidłowy bilans wodny naszego organizmu. Należą do nich: wakacyjne upały, ponieważ dochodzi do zwiększonej straty wody z potem, zwiększona aktywność fizyczna (ciężka praca, intensywne ćwiczenia), dieta wysokobiałkowa, dieta wysokobłonnikowa, duże spożycie kawy i herbaty, a także alkoholu, choroby przebiegające z gorączką oraz z wymiotami i biegunką.
Większą ilość wody spożywać powinny także osoby cierpiące na kamicę nerkową oraz zaparcia. Więcej wody potrzebują także panie w ciąży i karmiące piersią.  


Woda wodzie nie równa
Mineralna, źródlana, lecznicza? Którą wodę wybrać? Wybór wcale nie jest taki prosty, jakby się wydawało. Szczególnie, że sklepowe półki uginają się pod butelkami, a reklamy kuszą? Tymczasem większość konsumentów uważa, że każda woda w butelce jest wodą mineralną i machinalnie sięga po pierwszą lepszą butelkę z brzegu regału. Tymczasem wody butelkowane różnią się nie tylko sposobem pozyskiwania, ale przede wszystkim składem.  


Naturalna woda źródlana stanowi ponad 75% wszystkich butelkowanych wód. Wody takie czerpane są udokumentowanych zasobów podziemnych, zwykle płytkich warstw wodonośnych i nie muszą mieć jednolitego składu chemicznego. Powinny być jednak pierwotnie czyste od zanieczyszczeń chemicznych i mikrobiologicznych. Wody źródlane nie różnią się składem mineralnym od wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, czyli? wody z kranu. Producenci wód źródlanych nie mają obowiązku umieszczania na etykietach informacji o minerałach.
Wody źródlane cechuje niski stopień mineralizacji, są więc neutralne i można ich używać do picia, sporządzania posiłków, parzenia kawy, czy mycia zębów. Są one dobre dla dzieci oraz kobiet w ciąży. Przed podaniem niemowlętom wody te powinny być przegotowane. Przykładami wód źródlanych są: ?Mama i ja?, ?Nestle Aquarel?, ?Żywiec Zdrój?, ?Vitalinea?, ?Staropolanka Zdrój?, czy ?Górska Natura?.  


Naturalna woda mineralna to woda, która pochodzi z głębokich, izolowanych geologicznie, udokumentowanych ujęć, a jej rozlewanie odbywa się w pobliżu źródła. Woda mineralna charakteryzuje się stabilnym składem mineralnym, jest pierwotnie czysta pod względem chemicznym i mikrobiologicznym oraz posiada właściwości korzystnego oddziaływania na zdrowie ludzi. Wody mineralne różnią się od siebie stopniem mineralizacji (zawartością minerałów na 1 litr wody) i w związku z tym dzielimy je na: bardzoniskozmineralizowane, gdzie ogólna zawartość soli mineralnych nie przekracza 50mg/l, niskozmineralizowane ? do 500mg/l, średniozmineralizowane - od 500mg/l do 1500mg/l oraz wysokozmineralizowane - ponad 1500mg/l. Szczególną odmianą naturalnych wód mineralnych są wody lecznicze, bardzowysokozmineralizowane, a dodatkowo posiadające udokumentowane działanie lecznicze. Wody takie dostępne są w specjalnych pijalniach wód uzdrowiskowych i należy spożywać je tylko pod kontrolą lekarza. Nieliczne z nich, np. ?Zuber?, ?Józef?, czy ?Jan? dostępne są w sprzedaży w  aptekach, ale winny być stosowane wyłącznie z zaleceń lekarza przez krótki czas. Przykładami wód mineralnych są: wody niskozmineralizowane: ?Arctic Plus?, ?Dobrowianka?, ?Kropla Beskidu?, średniozmineralizowane: ?Evita?, ?Staropolanka?, ?Jurajska?, ?Kinga Pienińska?, ?Cisowianka?, ?Ustronianka Biała?, ?Nałęczkowianka?, wysokosmineralizowane: ??Muszynianka?, ?Muszyna?, ?Polanica Zdrój?, ?Piwniczanka?, ?Staropolanka 2000?.  


=Składniki mineralne obecne w wodzie są bardzo dobrze przyswajane przez organizm, dlatego dobrze dobrane wody mogą, poza nawadnianiem organizmu, stanowić uzupełnienie mikroelementów, których brakuje w naszej codziennej diecie. Działanie takie mają jednak jedynie wody średnio- i wysokozmineralizowane. Ale uwaga! Wody wysokozmineralizowane pite bez umiaru mogą doprowadzić do zbyt wysokiej podaży minerałów i obciążyć nerki, dlatego zaleca się je tylko dorosłym osobom, w ilościach 1-2 szklanek dziennie, naprzemiennie z wodą średniozmineralizowaną lub źródlaną, lub też doraźnie po męczącym wysiłku fizycznym. Z powyższego wynika, że przy doborze wody zalecany jest rozsądek oraz? nieprzywiązywanie się do jednej marki!
Do codziennego spożycia, dla całej rodziny, z wyjątkiem dzieci poniżej 3 roku życia, najbardziej optymalnym wyborem jest woda mineralna nisko- lub średniozmineralizowana lub woda źródlana. Na rynku znajdziemy także wody stołowe, które powstają przez dodanie do zwykłej wody źródlanej mikroelementów, stąd też często woda taka nazywana jest również mineralizowaną. Wody stołowe są bogatsze w mikroelementy od wód źródlanych, ale mają ich mniej od wód mineralnych.  


Ostatnim rodzajem wody są wody aromatyzowane, które powstają przez dodanie do wody źródlanej lub rzadziej do wody mineralnej, aromatów (jabłka, cytryny, owoców leśnych), ale także często substancji konserwujących (np. benzoesanu sodu) oraz cukru lub syropu glukozowo-fruktozowego. Butelka takiej wody, to ok. 200kcal, a po otwarciu należy przechowywać ją w lodówce nie dłużej niż 48 godz., ponieważ stanowi świetną pożywkę dla bakterii.  


Z gazem, czy bez gazu?
Wielu lekarzy i dietetyków odradza picie wody gazowanej. Nie jest ona polecana osobom z nadkwasotą i problemami z żołądkiem, a także chorującym na choroby układu krążenia i układu oddechowego. Wody gazowanej nie powinno się podawać również dzieciom, ponieważ może wywołać dyskomfort i bóle brzucha. W zależności od stopnia nasycenia dwutlenkiem węgla wody gazowane (zarówno źródlane, jak i mineralne) można podzielić na: niskonasycone, np. ?Muszynianka?, średnionasycone, np. ?Galicjanka?, czy wysokonasycone np. ?Żywiec Zdrój?. Dodatkowo na rynku znaleźć możemy jeszcze wody typu perlage, np. ?Cisowianka Perlage?. Są to wody nasycone dwutlenkiem węgla naturalnego pochodzenia, a do ich produkcji stosuje się metody mające zastosowanie w wyrobie win i szampana.  


Co więc wybrać?
Sięgając po butelkę z wodą nasz wzrok powinien paść przede wszystkim na termin przydatności do spożycia oraz etykietę i skład minerałów. Najważniejsze z nich to: magnez (powinno go być ponad 50mg/l), wapń (ponad 150mg/l), siarczany (ponad 250mg/l) i wodorowęglany (ponad 600mg/l). Na co dzień najlepsze są wody źródlane lub mineralne nisko- lub średniozmineralizowane z możliwie dużą zawartością magnezu i wapnia, np. ?Cisowianka?. Osoby z nadciśnieniem tętniczym, chorobami serca oraz nerek, a także osoby, u których występują obrzęki powinny sięgać po wody niskosodowe (zawartość sodu poniżej 20mg/l), np. ?Kroplę Beskidu?, ?Kingę Pienińską?, ?Cisowiankę?, czy ?Nałęczowiankę?, a ilość wypijanych płynów na dobę powinny zawsze skonsultować z lekarzem. Osoby z zaburzeniami mineralizacji kości, chorujące lub zagrożone osteoporozą powinny szukać wód bogatych w wapń i magnez (najlepiej, by stosunek jonów wapnia do magnezu wynosił 2:1, wtedy pierwiastki te są najlepiej przyswajane). Dla osób cierpiących na nadkwasotę, zgagę, refluks najlepsze będą wody obfitujące w wodorowęglany, które neutralizują kwaśną teść żołądka, np. ?Muszynianka?, ?Staropolanka 2000?, czy ?Piwniczanka?. Dla kobiet w ciąży i karmiących piersią najlepszym wyborem są naturalne wody źródlane lub nisko- i średniozmineralizowane, niskosodowe wody mineralne. Dla niemowląt i dzieci do 3 roku życia najlepsze są naturalne wody źródlane lub niskozmineralizowane wody mineralne. Powinny być one również niskosodowe, niskosiarczanowe oraz posiadać na etykiecie oznaczenie ?odpowiednie do przygotowywania żywności dla niemowląt?, np. ?Dobrawa?, ?Mama i ja?, ?Żywiec Zdrój?.  


Kupując wodę zwróćmy również uwagę na warunki przechowywania. Aby zachować właściwości wody należy ją przechowywać w chłodnym, zamkniętym i zaciemnionym miejscu, a takie warunki spełnia niewiele sklepów. Zakupioną wodę można przechowywać w domu, z zachowaniem powyższych warunków, zazwyczaj przez okres 12 miesięcy w przypadku wód gazowanych i 3 miesiące w przypadku wód niegazowanych. Należy też pamiętać, że woda w plastikowych butelkach ma zazwyczaj krótszy termin przydatności, niż woda w szklanych butelkach.  


Jak pić wodę?
Zgodnie z zaleceniami IŻŻ wodę należy pić często, powoli i jednorazowo w niedużych ilościach (od pół do całej szklanki), co gwarantuje jej najlepsze wykorzystanie przez organizm. Najłatwiejszą do zapamiętania regułą jest 8 x 8, czyli 8 razy dziennie po 8 uncji, czyli ?na polskie? po 1 zwykłej szklance. Dobrym nawykiem jest niespieszne wypicie szklanki wody zaraz po przebudzeniu. Umożliwia to pobudzenie do pracy jelit oraz oczyszczenie organizmu z toksycznych produktów przemiany materii, wytworzonych w nocy. Z piciem nie powinniśmy czekać, aż pojawi się pragnienie, które jest pierwszym sygnałem odwodnienia organizmu. Uczucie pragnienia powoduje, że zwykle pijemy łapczywie dużą ilość płynu na raz, co prowadzi do nadmiernego obciążenia układu krążenia i nerek, które muszą chwilowy nadmiar wody usunąć. Nie należy spożywać wody w trakcie posiłków, ponieważ taki zwyczaj może doprowadzać do zaburzeń trawienia i wzdęć. Natomiast szklanka czystej wody wypita pół godziny przed posiłkiem zmniejsza uczucie głodu, daje uczucie pełności i sprawia, że szybciej czujemy się syci. Jest wiec jednym ze sposobów wspomagających odchudzanie.

Należy również pamiętać, że po otwarciu butelki woda traci właściwości, a już po kilkunastu godzinach mogą się w niej rozwinąć drobnoustroje. Dlatego najlepiej przechowywać ją w lodówce i to nie dłużej niż dwa dni od otwarcia.
Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zamknij