Grypa żołądkowa -  to nie grypa!
2016-05-27

Grypa żołądkowa - to nie grypa!

Najczęstszą przyczyną ostrych zakażeń pokarmowych są bowiem rotawirusy grupy A, norowirusy, sapowirusy oraz rzadziej astrowirusy i adenowirusy. Zdarza się jednak, że ostremu wirusowemu nieżytowi żołądka i jelit poza wymiotami, biegunką i bólem brzucha mogą towarzyszyć również takie objawy, jak: wysoka gorączka, dreszcze oraz bóle głowy i mięśni, stąd omyłkowo może być on brany za tradycyjną grypę. W ocenie specjalistów objawy zakażeń rotawirusem, czy norowirusem pojawiają się jednak szybciej, często już w ciągu 12 ? 24 godzin od zarażenia i mają bardziej gwałtowny przebieg niż tradycyjna grypa. Zwykle też infekcja mija szybciej (zwykle w ciągu 12 ? 60 godzin) niż ma to miejsce w przypadku zwykłej grypy i towarzyszy jej co najmniej jeden z następujących objawów: nudności, wymioty, skurcze brzucha i biegunka. Wymioty występują częściej u dzieci, podczas gdy u większości dorosłych przeważa biegunka. Wydaje się, że norowirusy wywołują cięższe zachorowania niż sapowirusy, chociaż łagodniejsze, niż wywołane przez rotawirusy. Szczyt zachorowań na ?jelitówkę? przypada zwykle w okresie jesienno-zimowym oraz na przedwiośniu.

Choroba ta nie omija żadnej grupy wiekowej, choć ze względu na dużą zakaźność rotawirusów, czy norowirusów, które przenoszą się drogą kropelkową, najczęściej dochodzi do zbiorowych zachorowań w dużych skupiskach dzieci, czyli przedszkolach i szkołach. Jeśli więc w przedszkolu panuje epidemia ?jelitówki? warto pozostawić dziecko kilka dni w domu, bo istnieje bardzo duża szansa, że choroba nie ominie również jego, a potem błyskawicznie rozprzestrzeni się na całą rodzinę! Źródłem zakażenia mogą być również: zanieczyszczona wirusem żywność, czy woda, przedmioty (sztućce, naczynia, zabawki!), powierzchnie (toaleta, klamki, klawiatura komputera, pilot od telewizora, czy telefon), które miały wcześniej kontakt z chorą osobą. Miejscami, które sprzyjają rozprzestrzenianiu się zakażenia są również domy opieki społecznej, szpitale, czy poczekalnie w przychodniach.

?Jelitówka? zwykle nie jest niebezpieczna dla zdrowia, a objawy ustępują same po 1-3 dniach od zakażenia. Trzeba jednak pamiętać, że infekcja może mieć zróżnicowany przebieg, do lekkiej niestrawności z kilkoma luźniejszymi wypróżnieniami, do bardzo ciężkiego przebiegu z gwałtownymi wymiotami, masywną biegunką i gorączką. ?Jelitówka? może być więc szczególnie niebezpieczna dla niemowląt, małych dzieci i ludzi starszych, ponieważ może szybko doprowadzić do groźnego dla życia odwodnienia organizmu i zaburzenia gospodarki elektrolitowej.
 
Aby zminimalizować ryzyko zachorowania na ostry wirusowy nieżyt żołądka i jelit, należy unikać spotkań z osobami, które niedawno przechodziły ?grypę? żołądkową. Warto pamiętać, że osoba może zarażać na 10 dni wcześniej zanim wystąpią u niej objawy chorobowe oraz 2 tygodnie po przebyciu choroby! Dodatkowo cześć zakażonych osób może przechodzić infekcję bezobjawowo, a w tym czasie zarażać osoby z którymi ma kontakt w domu, pracy, czy w środkach komunikacji miejskiej.
 
Jeśli na ?jelitówkę? zachoruje osoba z naszej rodziny, należy ściśle przestrzegać podstawowych zasad higieny, tj. jak najczęściej myć ręce, przedmioty (urządzenia sanitarne, klamki), których dotykał chory domownik oraz ograniczyć kontakt do niezbędnego minimum. Niestety nie istnieją żadne leki, które chroniły by przed zarażeniem się. Przechorowanie ?jelitówki? nie daje również trwałej odporności, choć kolejna infekcja może mieć łagodniejszy przebieg. W Polsce, podobnie jak na całym świecie, rotawirusy są najczęstszą przyczyną zachorowań na ostrą biegunkę o cięższym przebiegu u dzieci przed ukończeniem 5 roku życia i jedną z głównych przyczyn hospitalizacji z powodu odwodnienia organizmu. Stąd w przypadku niemowląt możliwe jest szczepienie szczepionką przeciw rotawirusom. Na rynku dostępne są dwie szczepionki doustne, przeznaczone dla zdrowych niemowląt. Są to szczepionki nieobowiązkowe, a więc płatne. Szczepienie polega na podaniu doustnym 2 lub 3 dawek szczepionki w odstępach  4-8 tygodniowych. Szczepionkę podaje się w wieku od 6 do 24 tygodnia życia dziecka (pierwsza dawka szczepienia powinna być podana w wieku od 6 do 15 tygodnia), po uprzednim badaniu lekarskim dziecka, a poziom ochrony przeciw rotawirusom utrzymuje się ok. 2-3 lata. Szczepienie nie chroni jednak przed biegunką spowodowana innymi wirusami lub bakteriami.
 
Podczas infekcji wirusami wywołującymi ostry nieżyt żołądka i jelit najistotniejsze jest uzupełnianie płynów, tak by utrzymać odpowiednie nawodnienie organizmu oraz stosowanie diety lekkostrawnej, preparatów probiotycznych a także izolacja, by nie zarazić kolejnych osób. Antybiotyki oraz leki hamujące motorykę przewodu pokarmowego nie powinny być stosowane.
 
Nawadnianie doustne polega na podawaniu niegazowanej, lekko schłodzonej wody z dodatkiem elektrolitów dostępnych w aptekach, jak: Orsalit, Acidolit, Elektrolity, Hydrolit, czy Dicodral. W przypadku niemowląt zaleca się kontynuowanie karmienia piersią oraz dopajanie przy użyciu środków ORS (doustnych płynów nawadniających), np. Humany Elektrolit, Floridral Baby, Hydronea Baby, czy Acidolit. Pamiętać jednak należy, że biegunka i wymioty u maluchów zawsze wymagają oceny stanu dziecka przez lekarza, ponieważ do odwodnienia u dziecka dochodzi znacznie szybciej, niż u osoby dorosłej! Podkrążone oczy, zmniejszona aktywność dziecka, brak łzawienia oraz suchość w jamie ustnej są objawami alarmowymi, które bezwzględnie powinny skłonić nas do pilnego kontaktu z lekarzem. W przypadku postępującego odwodnienia, a także nasilonych wymiotów, szczególnie u dzieci i osób starszych konieczne jest często nawadnianie dożylne za pomocą kroplówki.
 
W terapii ostrego wirusowego nieżytu żołądka i jelit zastosowanie znalazły również preparaty probiotyczne, czyli preparaty zawierające bakterie o korzystnym działaniu w odbudowie naturalnej mikroflory jelit. Należą do nich produkty zawierające szczepyLactobacillus rhamnosus GG oraz drożdżaki Saccharomycetes boulardi. Wyniki wielu badań wskazują, że stosowanie probiotyków skraca czas trwania biegunki średnio o 1 dzień.
 
W przypadku biegunki wykazano również skuteczność preparatów o działaniu adsorpcyjnym, np. węgla medycznego lub diosmektytu.  Są to preparaty, które wiążą  i eliminują ze światła jelita wirusy, bakterie oraz wytwarzane przez nie toksyny. Diosmektyt dzięki dużej lepkości dodatkowo powleka ściany przewodu pokarmowego chroniąc przed drażniącym działaniem toksyn i wykazuje działanie przeciwzapalne. Skuteczność diosmektytu w leczeniu biegunki potwierdzona została w licznych badaniach, a dodatkową zaletą jest możliwość stosowania go jako uzupełnienie terapii płynami nawadniającymi oraz probiotykami.
 
W trakcie infekcji oraz kilka dni po przechorowaniu ?jelitówki? należy stosować dietę lekkostrawną opartą na gotowanej skrobi i kaszach (ryż, makaron, ziemniaki, pszenica, owies), wzbogacaną o krakersy, banany, jogurty, zupy i gotowane warzywa. Należy unikać w tym okresie mleka oraz świeżych warzyw i owoców, w tym soków owocowych. Spożywane posiłki powinny być niewielkiej objętości za to podawane kilka razy dziennie, aż do czasu ustąpienia wszystkich objawów dysfunkcji przewodu pokarmowego. Dopiero wówczas można wrócić do codziennej, normalnej diety.
Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zamknij